Ο Δρ. Γιώργος Μέλιλλος είναι PECB Certified ISO/IEC 42001 Senior Lead Implementer και Αναπληρωτής Καθηγητής στο American University of Cyprus, με έδρα τη Λευκωσία. Βοηθά οργανισμούς σε Κύπρο και Ελλάδα να σχεδιάσουν και να εφαρμόσουν Σύστημα Διαχείρισης Τεχνητής Νοημοσύνης (AIMS), να αξιολογήσουν τους κινδύνους της ΤΝ και να προετοιμαστούν για τον EU AI Act, συνδυάζοντας ακαδημαϊκή έρευνα με πρακτική εφαρμογή.
Από τους πρώτους πιστοποιημένους από την PECB ISO/IEC 42001 Senior Lead / Lead Implementers σε Κύπρο και Ελλάδα (επιβεβαίωση PECB, Οκτώβριος 2026).
Αρ. πιστοποιητικού 4423228-2026-10, σε ισχύ έως 5 Οκτωβρίου 2029. Επαλήθευση στο CredlyΤι είναι το ISO/IEC 42001;
Το ISO/IEC 42001 είναι το διεθνές πρότυπο για Σύστημα Διαχείρισης Τεχνητής Νοημοσύνης (AIMS). Δημοσιεύτηκε τον Δεκέμβριο 2023 και ορίζει πώς ένας οργανισμός που αναπτύσσει, παρέχει ή χρησιμοποιεί ΤΝ οργανώνει, εφαρμόζει, διατηρεί και βελτιώνει συνεχώς τη διακυβέρνηση αυτών των συστημάτων. Ένας οργανισμός μπορεί να πιστοποιηθεί σε αυτό από διαπιστευμένο φορέα πιστοποίησης.
Πώς υλοποιώ ένα Σύστημα Διαχείρισης ΤΝ
- Ανάλυση κενών. Πού βρίσκονται οι σημερινές πρακτικές σας σε σχέση με το πρότυπο.
- Πεδίο και πλαίσιο. Ποια συστήματα ΤΝ, τμήματα και ρόλους καλύπτει το σύστημα.
- Απογραφή συστημάτων ΤΝ. Κάθε σύστημα ΤΝ που αναπτύσσετε, αγοράζετε ή χρησιμοποιείτε, με υπεύθυνο και σκοπό.
- Αξιολόγηση κινδύνου και επιπτώσεων. Οι κίνδυνοι της ΤΝ για τον οργανισμό και οι επιπτώσεις σε ανθρώπους και κοινωνία.
- Μέτρα ελέγχου και Δήλωση Εφαρμοσιμότητας. Ποια μέτρα του Παραρτήματος Α εφαρμόζονται και γιατί.
- Πολιτικές και εκπαίδευση. Πολιτική ΤΝ, σαφείς ρόλοι, επάρκεια και ευαισθητοποίηση προσωπικού.
- Εσωτερικός έλεγχος και ανασκόπηση διοίκησης. Απόδειξη ότι το σύστημα λειτουργεί πριν το ελέγξει εξωτερικός επιθεωρητής.
- Προετοιμασία πιστοποίησης. Υποστήριξη στην επιθεώρηση από διαπιστευμένο φορέα πιστοποίησης της επιλογής σας.
Υλοποιώ, δεν πιστοποιώ. Την πιστοποίηση την κάνει ανεξάρτητος, διαπιστευμένος φορέας, ώστε η διαδικασία να μένει αμερόληπτη.
ISO/IEC 42001 και EU AI Act
Ο EU AI Act είναι νόμος, ενώ το ISO/IEC 42001 είναι εθελοντικό πρότυπο. Ένα καλά στημένο σύστημα διαχείρισης σας δίνει μεγάλο μέρος των μηχανισμών διακυβέρνησης που ζητά ο Κανονισμός, αλλά δεν αντικαθιστά τη νομική συμμόρφωση.
| Απαίτηση EU AI Act | Πού βοηθά το ISO/IEC 42001 |
|---|---|
| Γραμματισμός ΤΝ του προσωπικούΆρθρο 4 | Επάρκεια και ευαισθητοποίησηΡήτρες 7.2, 7.3 |
| Σύστημα διαχείρισης κινδύνωνΆρθρο 9 | Αξιολόγηση και αντιμετώπιση κινδύνων ΤΝΡήτρες 6.1, 8.2, 8.3 |
| Δεδομένα και διακυβέρνηση δεδομένωνΆρθρο 10 | Δεδομένα για συστήματα ΤΝΠαράρτημα A.7 |
| Τεχνική τεκμηρίωση και τήρηση αρχείωνΆρθρα 11, 12 | Τεκμηριωμένες πληροφορίες και κύκλος ζωής συστημάτων ΤΝΡήτρα 7.5, Παράρτημα A.6 |
| Διαφάνεια και ενημέρωση φορέων εφαρμογήςΆρθρο 13 | Πληροφόρηση ενδιαφερόμενων μερώνΠαράρτημα A.8 |
| Ανθρώπινη εποπτεία και χρήση από φορείς εφαρμογήςΆρθρα 14, 26 | Χρήση συστημάτων ΤΝΠαράρτημα A.9 |
| Σύστημα διαχείρισης ποιότηταςΆρθρο 17 | Το σύστημα διαχείρισης στο σύνολό τουΡήτρες 4 έως 10 |
| Εκτίμηση επιπτώσεων στα θεμελιώδη δικαιώματαΆρθρο 27 | Εκτίμηση επιπτώσεων συστημάτων ΤΝΡήτρα 6.1.4, Παράρτημα A.5 |
Τι μένει νομική υποχρέωση: η ταξινόμηση κάθε συστήματος ΤΝ ανά επίπεδο κινδύνου, ο έλεγχος για απαγορευμένες πρακτικές, η αξιολόγηση συμμόρφωσης και η σήμανση CE για συστήματα υψηλού κινδύνου, η καταχώριση στη βάση δεδομένων της ΕΕ και η αναφορά σοβαρών περιστατικών.
Ενδεικτική αντιστοίχιση για σκοπούς σχεδιασμού. Δεν αποτελεί νομική συμβουλή.
Σε ποιους απευθύνεται
Χρηματοοικονομικές και επενδυτικές εταιρείες, ασφαλιστικές, φορείς εκπαίδευσης και κατάρτισης, και κάθε οργανισμός σε Κύπρο ή Ελλάδα που χρησιμοποιεί ΤΝ και πρέπει να δείξει σε πελάτες, ρυθμιστικές αρχές ή ελεγκτές ότι τη διαχειρίζεται υπεύθυνα. Η συνεργασία γίνεται στα ελληνικά ή στα αγγλικά, δια ζώσης στην Κύπρο και δια ζώσης ή εξ αποστάσεως στην Ελλάδα.
Η έρευνα πίσω από την πρακτική
Η δουλειά μου στη διακυβέρνηση ΤΝ στηρίζεται σε ερευνητική βάση: πάνω από 75 δημοσιεύσεις (29 στο Web of Science), 291 κρίσεις επιστημονικών εργασιών, συμμετοχή σε 9 ευρωπαϊκά ερευνητικά έργα και πάνω από 70.000 ώρες εκπαίδευσης σε πληροφορική και ΤΝ από το 2000. Διδάσκω ΤΝ στο American University of Cyprus και στο Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου.
Χρονολόγιο
- Δημοσιεύεται το ISO/IEC 42001.
- Πιστοποίηση ως PECB ISO/IEC 42001 Senior Lead Implementer.
- Η PECB επιβεβαιώνει ότι είμαι από τους πρώτους πιστοποιημένους από την PECB ISO/IEC 42001 Senior Lead / Lead Implementers σε Κύπρο και Ελλάδα.
Συχνές ερωτήσεις
Τι είναι το ISO/IEC 42001;
Το ISO/IEC 42001 είναι το διεθνές πρότυπο για Σύστημα Διαχείρισης Τεχνητής Νοημοσύνης. Ορίζει πώς ένας οργανισμός που αναπτύσσει, παρέχει ή χρησιμοποιεί ΤΝ οργανώνει, λειτουργεί και βελτιώνει τη διακυβέρνηση των συστημάτων του, με αξιολόγηση κινδύνου και επιπτώσεων, μέτρα ελέγχου, ρόλους και συνεχή βελτίωση. Οι οργανισμοί μπορούν να πιστοποιηθούν σε αυτό.
Ποια η διαφορά Lead Implementer και Senior Lead Implementer;
Και οι δύο περνούν την εξέταση PECB ISO/IEC 42001 Lead Implementer. Ο τίτλος Senior Lead Implementer απαιτεί επιπλέον απόδειξη 10 ετών επαγγελματικής εμπειρίας, από τα οποία τουλάχιστον 7 σε συστήματα διαχείρισης ΤΝ, και 1.000 ωρών εμπειρίας σε έργα AIMS.
Αρκεί η πιστοποίηση ISO/IEC 42001 για συμμόρφωση με τον EU AI Act;
Όχι. Το ISO/IEC 42001 είναι εθελοντικό πρότυπο, ενώ ο EU AI Act είναι νόμος. Ένα καλό σύστημα διαχείρισης καλύπτει μεγάλο μέρος της διακυβέρνησης που ζητά ο Κανονισμός, όπως διαχείριση κινδύνων, τεκμηρίωση και εποπτεία, αλλά υποχρεώσεις όπως η ταξινόμηση κινδύνου, η αξιολόγηση συμμόρφωσης και η καταχώριση παραμένουν ξεχωριστές.
Μπορεί ο ίδιος σύμβουλος να υλοποιήσει και να πιστοποιήσει;
Όχι. Υλοποίηση και πιστοποίηση πρέπει να μένουν χωριστά, ώστε η πιστοποίηση να είναι αμερόληπτη. Εγώ σας βοηθώ να στήσετε και να λειτουργήσετε το σύστημα. Την επιθεώρηση πιστοποίησης την κάνει ανεξάρτητος, διαπιστευμένος φορέας της επιλογής σας.
Πόσο διαρκεί η υλοποίηση του ISO/IEC 42001;
Εξαρτάται από το πόσα συστήματα ΤΝ έχετε, πόση διακυβέρνηση υπάρχει ήδη και αν εφαρμόζετε ήδη το ISO/IEC 27001. Η ανάλυση κενών σας δίνει ρεαλιστικό χρονοδιάγραμμα και εκτίμηση προσπάθειας πριν δεσμευτείτε για ολόκληρο το έργο.
Πώς επαληθεύω την πιστοποίησή σας;
Μέσω του ψηφιακού σήματος της PECB στο Credly, ή μέσω της επαλήθευσης πιστοποιητικών της PECB με τον αριθμό 4423228-2026-10. Η πιστοποίηση εκδόθηκε στις 6 Οκτωβρίου 2026 και ισχύει έως τις 5 Οκτωβρίου 2029.
Ξεκινήστε με μια συζήτηση 30 λεπτών
Πείτε μου ποια συστήματα ΤΝ χρησιμοποιείτε και τι πρέπει να δείξετε σε πελάτες, ρυθμιστικές αρχές ή ελεγκτές. Θα σας πω πού βρίσκεστε και ποιο είναι το ρεαλιστικό επόμενο βήμα.
Τελευταία ενημέρωση: